недеља, 14 августа, 2022
spot_img
HomeRegionCRNA GORAMANASTIR U KOME JE ROĐENA NJEGOŠEVA CRNA GORA: Tokom sedam vekova rušili...

MANASTIR U KOME JE ROĐENA NJEGOŠEVA CRNA GORA: Tokom sedam vekova rušili ga Turci, Mlečani, Austrougari, ali se uvek podizao iz pepela


Na južnim padinama Lovćena, na 800 metara nadmorske visine u ataru sela Pobori, kod Budve, nalazi se Manastir Svete Trojice – Stanjevići koji je pre nekoliko godina proslavio 680. godišnjicu postojanja.

Prema predanju, manastir je osnovao, još u prvoj polovini XIV veka, ugledni plemić Nikola Stanjević. Kao veliki dobrotvor i obnovitelj manastira spominje se i vojvoda Đurđe Đurašković Crnojević (đed zetskog kneza Ivana Crnojevića, osnivača Cetinjskog manastira). Vojvoda Đurđe podigao je na brdu pred manastirom utvrđenje i crkvu posvećenu Svetom velikomučeniku Georgiju, čiji su ostaci sačuvani do naših dana, a na prostoru manastira svoj dvorac.

Krajem XV i početkom XVI veka, prodiranjem turske vojske, manastir je napušten i skoro čitav jedan vek zapusteo, a u XVII veku se vodi kao metoh manastira Sv. Petke u Podmainima. Novi život manastir započinje u vreme mitropolita Danila I Petrovića Njegoša (1697-1735).

Početkom XVIII veka, posle razaranja Cetinjskog manastira od strane venecijanske, i odmah zatim i turske vojske, vladika Danilo se 1714. godine seli u Stanjevićki manastir, kada uz obnovu otpočinje i njegov novi život.

Prilikom svog desetogodišnjeg boravka u manastiru, vladika Danilo je, od novčane pomoći dobijene od Rusije, obnovio manastirski konak i crkvu posvećenu Sv. Trojici. Obnovu dovršava vladika Sava koji je osveštao manastirsku crkvu 1736, o čemu svedoči zapis u „Ljetopisu Cetinjskog manastira”. Sa svojim sinovcem vladikom Vasilijem, vladika Sava je uticao da manastir od ovog vremena doživi veliki duhovni preporod i procvat.

U manastir Stanjeviće, kod vladike Save, dolazile su mnoge znamenite ličnosti, a među njima 1764. i Dositej Obradović, veliki narodni prosvetitelj. Nedugo zatim, venecijanska vojska je opljačkala i razorila manastir, ali ga je vladika Sava 1770. obnovio.

U obnovljenom manastiru otvorio je i školu za opismenjavanje kaluđera i sveštenika koju je pohađao i Petar I Petrović Njegoš. U vreme mitropolita Petra I Petrovića Njegoša (1784 – 1830) – Svetog Petra Cetinjskog, manastir je bio jedan od glavnih duhovnih i narodnih centara.

USTUPIO MANASTIR DA SAČUVA DRŽAVU: Petar II Petrović Njegoš

I Mitropolit Petar II Petrović Njegoš (1830 – 1851) je u početku svoje službe često boravio u Stanjevićima. Pritisnut istorijskim nedaćama i silom diplomatije Austrougarske monarhije, 1839. ustupio je manastire Stanjeviće i Podostrog pod njenu vlast.

Od novca koji je mu je Austrija isplatila za ova dva manastira i njihov zemljišni posed, podigao je 1839. novi dom za mitropolite – Biljardu na Cetinju. Austrijska vlast je od 1839. pretvorila manastir Stanjeviće u pograničnu karaulu sa 20 vojnika a manastirski objekti, crkva i konak, dozidani su i stavljeni u funkciju fortifikacijskog objekta.

PRE OBNOVE: Fotografija manastira Stanjevići napravljena 1990.godine

Prilikom Bokeljskog ustanka protiv austrijske vlasti 1869. godine, domaće stanovništvo miniralo je i razrušilo Stanjevićko utvrđenje, pazeći da ne strada crkva Sv. Trojice, tako da je ona ostala najbolje očuvani deo manastirskog utvrđenja. U takvom stanju bio je bivši manastirski kompleks sledećih 120 godina.

Dolaskom i stupanjem u mitropolitsku službu vladike Amfilohija, decembra 1990. godine, otpočinje sveobuhvatna obnova duhovnog i crkvenog života u Mitropoliji crnogorsko-primorskoj sa više stotina bogoslužbenih objekata, među kojima i Stanjevići.

Savremena obnova manastira otpočela je 1994. imenovanjem jeromonaha Dimitrija Blagojevića koji je deset godina vodio obnovu manastira, sve do prerane smrti, 2004. godine. Njegov rad nastavio je jeromonah Jefrem Dabanović, sadašnji iguman manastira, čijom je zaslugom obnova privedena kraju.

POSLE OBNOVE: Ovako danas izgleda manastir

Izvor: Mitropolija crnogorsko-primorska



Source link

RELATED ARTICLES

Most Popular

Recent Comments